Miejska Biblioteka Publiczna im. Adama Asnyka w Kaliszu - Żydowscy świadkowie polskiego stulecia

W Bibliotece Głównej od końca listopada do początku grudnia można było oglądać imponującą, złożoną z kilkudziesięciu plansz, ekspozycję pt. „Żydowscy świadkowie polskiego stulecia”.

Wystawa, przygotowana przez polski zespół Centropy i Żydowskie Muzeum Galicja w Krakowie, jest czymś więcej niż zestawem fotografii. To ogromny, żywy album rodzinny – pełen twarzy, historii i wspomnień. Powstał w wyniku projektu Anki Grupińskiej realizowanego w latach 2001–2008, w ramach którego zebrano zdjęcia i relacje 70 starszych Żydów mieszkających w Polsce i krajach ościennych. Ich opowieści, zapisane i utrwalone z pomocą nowych technologii, stały się świadectwem świata, którego już prawie nie ma.

W kaliskiej Bibliotece pojawiła się dzięki zaangażowaniu Izabelli Galuby-Bryi – nauczycielki i edukatorki Holokaustu oraz Izabeli Fietkiewicz-Paszek – bibliotekarki i ambasadorki Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN.

W wernisażu 28 listopada uczestniczyła m.in. młodzież z Zespołu Szkół Ekonomicznych w Kaliszu, III LO im. Mikołaja Kopernika w Kaliszu i Zespołu Szkół Technicznych w Ostrowie Wielkopolskim. Zebrani goście wysłuchali niezwykle ciekawych prelekcji. Sławomir Przygodzki – historyk i regionalista w swoim wystąpieniu streścił 900 lat historii kaliskich Żydów i innych mniejszości narodowo-religijnych, natomiast Hila Marcinkowska przeniosła słuchaczy w czasy przedwojennego Kalisza, opowiadając o biografiach niezwykłych kaliszanek żydowskiego pochodzenia.

fot.: Mariusz Hertmann

data wydarzenia: 4 grudnia 2025

Kolejna lekcja historii w oparciu o wystawę została zorganizowana dla uczniów klasy 8 ze Szkoły Podstawowej nr 17 w Kaliszu. Zajęcia przygotowała Izabela Fietkiewicz-Paszek, która wprowadziła młodzież w wielowymiarową, poruszającą opowieść o losach polskich Żydów. Zatrzymując się przy zdjęciach dokumentujących codzienność: życie rodzinne, pracę, naukę, służbę wojskową, święta i zwykłe, drobne momenty, które tworzyły tkankę życia społecznego, uczniowie czytali o „codziennych historiach”, bo – jak podkreślała prowadząca – wystawa opowiada o „zwykłych” ludziach, takich jak my: piekarzach, robotnikach, nauczycielkach, pielęgniarkach, urzędnikach.

fot. Marcin Galant